Để phát triển du lịch bền vững

Trong vài năm trở lại đây, rất nhiều địa phương trong cả nước chọn du lịch bền vững làm định hướng phát triển. Người ta quan niệm, phát triển du lịch bền vững chính là "du lịch xanh", gắn với bảo vệ môi trường sinh thái, danh lam thắng cảnh; vỡ hoang các giá trị của danh lam thắng cảnh, di tích lịch sử phục vụ phát triển du lịch. Thẳng thắn mong, loại hình du lịch này chỉ ở mức phát triển tự phát, nó chưa định hình bằng những hoạch định, kế hoạch cụ thể. Nói cách khác, loại hình du lịch xanh mới chỉ ở mức do một vài doanh nghiệp chủ xướng, vừa làm vừa rút kinh nghiệm. Ngay từ cuối những năm 90 của thế kỷ trước, du lịch sông Hồng ra đời như một loại hình du lịch mới mẻ, gây gổ tò mò đối với du khách: Đi tàu thủy dọc sông Hồng ngắm cảnh sông nước mênh mang, tham quan di tích và các làng cổ. Đến nay, du lịch sông Hồng vẫn tồn tại, nhưng không còn được hấp dẫn như trước, bởi nó không được đầu tư đúng mức về cơ sở vật chất tàu thuyền, hạ tầng bến bãi, các dịch vụ du lịch và sự kết hợp đầu tư tại điểm đến… Rồi các sản phẩm du lịch sinh thái, đạp xe khám phá làng quê nông thôn và cuộc sống người dân ngoại ô Hà Nội; gần đây nhất, là các tua du lịch khám phá phố cổ Hà Nội, tham quan Hồ Tây bằng xe điện, bố trí cho khách đi tìm hiểu phong tục, tập quán, văn hóa, ẩm thực làng cổ Đường Lâm, du lịch nông nghiệp… Có thể nói, các sản phẩm du lịch này khá quyến rũ du khách, đặc biệt là khách nước ngoài, bởi ngoài sự thân thiện với môi trường, với cuộc sống; du khách còn tự mình khám phá, cảm nhận những nét riêng của mỗi vùng miền. Tuy vậy, phát triển du lịch xanh mới được ghi nhận bước đầu ở việc xây dựng sản phẩm du lịch là chính; việc bảo vệ cảnh quan môi trường, di tích tại điểm đến cũng còn nhiều điều cần bàn. Bởi sự quan tâm, chỉ đạo của các cấp chính quyền, các cơ quan chức năng hệ trọng chưa thực thụ quyết liệt; còn xảy ra tình trạng rác thải phứa, phong cảnh bị xâm hại, các dịch vụ du lịch đại, môi trường tại các cơ sở tạm trú, cho dù đã cải thiện nhưng chưa thật triệt để... Khách quan mà nói, tuy mới chỉ ở mức độ tự phát, nhưng “Du lịch xanh” đã có những đóng góp không nhỏ về mặt kinh tế, mà còn về các mặt từng lớp, bảo vệ môi trường, thiên nhiên, văn hóa và lịch sử. Vấn đề là cần có những giải pháp thích hợp để phát huy được mặt hăng hái của loại hình du lịch này và nhân rộng đến nhiều địa phương khác. Nhận thức được tầm quan yếu của du lịch bền vững, du lịch xanh, nhiều tỉnh, đô thị trong cả nước đặc biệt ưu tiên phát triển các dự án du lịch có nguyên tố thân thiện với môi trường, song song coi đó là đích quan trọng trong định hướng phát triển du lịch của địa phương. Cụ thể, một số địa bàn du lịch trọng tâm thực hiện phát triển du lịch gắn với bảo tàng, phát huy các giá trị văn hóa, nhân bản, bảo vệ môi trường, sinh thái, tầng lớp. Nhiều địa phương khuyến khích phát triển du lịch vững bền, yêu cầu các bên hệ trọng phải có bổn phận với môi trường, từng lớp; xây dựng quy chế cụ thể khai hoang du lịch gắn với bảo vệ tài nguyên môi trường, liên kết với cộng đồng dân cư bảo vệ môi trường… Với những giải pháp nêu trên, hy vọng du lịch sẽ “đẻ trứng vàng” và dải đất hình chữ S trở nên điểm đến thân thiện và ngày càng có sức hấp dẫn với du khách trong và ngoài nước. Yến Nhi